แคนาดายัน ไม่แบ่งค่าผ่านทางสะพานเชื่อมสหรัฐฯ ให้มะกัน

นายกรัฐมนตรีมาร์ก คาร์นีย์ แห่งแคนาดา แถลงชี้แจงเมื่อวันพฤหัสบดีที่ผ่านมา (16 ก.ค.) ว่า แคนาดาจะยังไม่แบ่งสันปันส่วนรายได้จากค่าผ่านทางของสะพานเชื่อมพรมแดนแห่งใหม่มูลค่า 4.7 พันล้านดอลลาร์ ให้แก่สหรัฐฯ จนกว่าแคนาดาจะได้รับเงินลงทุนเริ่มแรกคืนทั้งหมด

สะพานดังกล่าวคือ สะพานกอร์ดี ฮาว (Gordie Howe International Bridge) ซึ่งเชื่อมระหว่างเมืองวินด์เซอร์ รัฐออนแทรีโอ ของแคนาดา กับเมืองดีทรอยต์ รัฐมิชิแกน ของสหรัฐฯ โครงการนี้แคนาดาเป็นผู้รับผิดชอบค่าใช้จ่ายทั้งหมด ทว่าความล่าช้าในการเปิดใช้งานได้สร้างความตึงเครียดและก่อให้เกิดความสูญเสียทางเศรษฐกิจแก่ทั้งสองประเทศ ในระหว่างที่ทั้งสองฝ่ายกำลังพยายามเจรจาปรับปรุงข้อตกลงทางการค้าร่วมกัน

เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ กล่าวว่า ตนได้รับข้อตกลง ที่ดีกว่าเดิมมาก สำหรับสหรัฐฯ เพื่อเปิดทางให้เปิดใช้งานสะพานในวันที่ 27 ก.ค. นี้ ส่งผลให้นายกฯ คาร์นีย์เผชิญกระแสวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักจากฝ่ายตรงข้ามทางการเมืองว่ายอมอ่อนข้อให้แก่สหรัฐฯ หลังจากเจ้าหน้าที่ฝ่ายอเมริกากล่าวว่า พวกเขาเปลี่ยนจาก การไม่ได้รับรายได้เลย มาเป็นได้รับรายได้จำนวนมหาศาล

อย่างไรก็ดี นายกฯ คาร์นีย์แถลงข่าวชี้แจงว่า ข้อตกลงพื้นฐานเดิมที่ทำไว้กับรัฐมิชิแกนตั้งแต่ปี 2555 ซึ่งกำหนดให้แคนาดาตกลงจะออกค่าใช้จ่ายในการก่อสร้างสะพานล่วงหน้าทั้งหมดนั้น ยังไม่มีการเปลี่ยนแปลง และตามข้อตกลงดังกล่าว แคนาดามีสิทธิ์เก็บกำไรจากค่าผ่านทางทั้งหมดจนกว่าจะได้รับเงินลงทุนคืนทั้งหมด

จะไม่มีการแบ่งปันรายได้ค่าผ่านทางใด ๆ จนกว่าหนี้สินทั้งหมดจะได้รับการชำระคืน นายกฯ คาร์นีย์กล่าว พร้อมอธิบายว่า แคนาดาจะแบ่งรายได้สุทธิกับสหรัฐฯ ในช่วง 15 ปีแรก หลังจากหักค่าใช้จ่ายในการดำเนินงานแล้วเท่านั้น เช่น ค่าบำรุงรักษาทั่วไป และค่าใช้จ่ายในการกำจัดหิมะ

นายกฯ คาร์นีย์คาดว่า ในช่วงไม่กี่ปีแรกรายได้สุทธิหลังจากหักค่าใช้จ่ายดังกล่าวจะค่อนข้างน้อย และเมื่อเริ่มมีการแบ่งรายได้ ส่วนแบ่งทั้งหมดที่ตกเป็นของรัฐบาลสหรัฐฯ จะถูกนำกลับไปลงทุนใหม่เพื่อพัฒนาเศรษฐกิจในภูมิภาคต่อไป

แม้รายละเอียดอย่างเป็นทางการของข้อตกลงนี้จะยังไม่มีการเปิดเผยต่อสาธารณะ แต่สำนักข่าวรอยเตอร์รายงานโดยอ้างแหล่งข่าววงในว่า ทั้งสองฝ่ายบรรลุข้อตกลงร่วมกันเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว โดยกำหนดให้สหรัฐฯ ได้รับส่วนแบ่งกำไรจากรายได้ค่าผ่านทางในสัดส่วน 50% และมีสิทธิ์ยับยั้ง (veto) การปรับขึ้นค่าผ่านทางใด ๆ ที่สูงกว่าอัตราปัจจุบันเกิน 10%

ด้าน ชูวาลอย มะจุมดาร์ สส.ฝ่ายค้านจากพรรคอนุรักษนิยมของแคนาดา ส่งจดหมายถึงรัฐบาลเมื่อสัปดาห์ก่อน โดยระบุว่าข้อตกลงนี้เป็น ข้อตกลงที่แย่มาก สำหรับแคนาดา

ชาวแคนาดาสมควรได้รับทราบข้อตกลงฉบับเต็ม รายงานสรุปบัญชีค่าใช้จ่ายที่ครบถ้วน และคำตอบที่ชัดเจนว่าเรายอมสูญเสียผลประโยชน์อะไรไปบ้าง มะจุมดาร์ระบุในจดหมาย

โดย พสิษฐ์ อุ่นเมตตาจิต/รัตนา พงศ์ทวิช