สภาญี่ปุ่นแก้กฎมนเทียรบาล ไฟเขียวรับบุตรบุญธรรมชาย-เปิดทางลูกชายของบุตรบุญธรรมสืบบัลลังก์

รัฐสภาญี่ปุ่นมีมติเห็นชอบการแก้ไขกฎมนเทียรบาลในวันนี้ (17 ก.ค.) เพื่อแก้ปัญหาจำนวนสมาชิกราชวงศ์ลดลง ขณะที่ยังคงรักษาระบบการสืบราชสันตติวงศ์เฉพาะฝ่ายชายที่สืบทอดมาอย่างยาวนาน แม้ว่าประชาชนส่วนใหญ่จะสนับสนุนให้มีจักรพรรดินีก็ตาม

การแก้ไขกฎหมายปี 2490 ดังกล่าวมีการเปลี่ยนแปลง 2 ประการ ได้แก่ อนุญาตให้รับบุตรบุญธรรมที่เป็นเพศชายอายุ 15 ปีขึ้นไปจากอดีตราชสกุลสาขาที่สืบเชื้อสายมาจากจักรพรรดิทางฝ่ายชาย และอนุญาตให้สมาชิกราชวงศ์ฝ่ายหญิงยังคงสถานะในราชวงศ์ไว้ได้ แม้ว่าจะเสกสมรสกับสามัญชนแล้วก็ตาม

แม้จะมีความเปลี่ยนแปลงครั้งประวัติศาสตร์ในระบอบสถาบันพระมหากษัตริย์ที่สืบทอดทางสายโลหิตเก่าแก่ที่สุดในโลก แต่รัฐบาลผสมฝ่ายอนุรักษนิยมที่นำโดยนายกรัฐมนตรีซานาเอะ ทาคาอิจิ กลับเผชิญกระแสวิพากษ์วิจารณ์จากสมาชิกสภาฝ่ายค้านว่า กระบวนการพิจารณาในรัฐสภายังไม่เพียงพอ

นอกจากนี้ ฝ่ายค้านยังจวกพรรคเสรีประชาธิปไตย (LDP) และพรรคร่วมรัฐบาลอย่างพรรคนวัตกรรมญี่ปุ่น (Japan Innovation Party) จากความพยายามรักษาประเพณีการสืบราชสันตติวงศ์เฉพาะเพศชายและสืบสายโลหิตทางฝ่ายบิดาอย่างเห็นได้ชัด โดยตามกฎหมายฉบับแก้ไขนี้ ทายาทชายของบุตรบุญธรรมที่รับเข้ามาในราชวงศ์จะสามารถขึ้นครองราชย์เป็นจักรพรรดิแห่งบัลลังก์ดอกเบญจมาศได้

สำนักข่าวเกียวโดรายงานว่า การรับบุตรบุญธรรมในลักษณะดังกล่าวเคยถูกมองว่าเป็นสิ่งที่ไม่สามารถเป็นไปได้ในทางปฏิบัติ ทว่าการเปลี่ยนแปลงข้อกฎหมายที่ได้รับความเห็นชอบจากราชมนตรีสภา (สภาสูง) ในครั้งนี้ ได้เปิดทางให้ทายาทเพศชายที่ยังไม่ได้แต่งงานจากอดีต 11 ราชสกุลสาขา ซึ่งสูญเสียฐานันดรศักดิ์ไปเมื่อหลายทศวรรษก่อน สามารถเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของพระราชวงศ์ในปัจจุบันที่มีสมาชิกเพียง 16 พระองค์ได้

ประเด็นการสืบราชสันตติวงศ์ถือเป็นเรื่องเร่งด่วนและสร้างความเห็นต่างในสังคมอย่างมาก ในช่วงเวลาที่ญี่ปุ่นมีรัชทายาทเพศชายเพียง 3 พระองค์เท่านั้นที่จะสืบราชบัลลังก์ต่อจากสมเด็จพระจักรพรรดินารูฮิโตะ

ทั้งนี้การเจรจาระหว่างพรรคการเมืองต่าง ๆ ที่ดำเนินมานานหลายเดือน จนนำไปสู่ ฉันทามติ ของรัฐสภา ซึ่งอิงตามทัศนะของพรรคการเมืองและกลุ่มการเมืองในสภา 13 กลุ่มนั้น ไม่ได้มีการหยิบยกประเด็นการสืบราชสันตติวงศ์ขึ้นมาแก้ไขโดยตรง อย่างไรก็ตาม รัฐบาลทาคาอิจิยังคงยืนยันว่า ทายาทชายสามารถขึ้นครองราชสมบัติได้ตามกฎหมายฉบับนี้

โดย ตนุพัฒน์ ปิยะรัตน์/พสิษฐ์ อุ่นเมตตาจิต